Dari Meja Editorial ND
PENGUMUMAN calon bukan sekadar memperkenalkan individu yang bakal bertanding, sebaliknya menjadi petunjuk awal mengenai strategi, keutamaan dan percaturan politik setiap gabungan dalam usaha merebut kepercayaan pengundi.
PRN Melaka ke-16 yang dijadualkan berlangsung pada 14 November ini memperlihatkan persaingan dengan susunan politik berbeza daripada pilihan raya negeri sebelumnya.
Barisan Nasional (BN) dan Pakatan Harapan (PH) yang bekerjasama dalam kerajaan Persekutuan kini bakal berhadapan sebagai pencabar di peringkat negeri, manakala Perikatan Nasional (PN) berdepan perkembangan baharu susulan persetujuan pembahagian kerusi antara BN dengan PAS serta rakan strategiknya.
Pengumuman calon pada 24 Oktober malam tadi membuka lembaran baharu persaingan tersebut. Namun, senarai nama diumumkan tidak seharusnya dinilai berdasarkan populariti semata-mata.
Persoalan lebih besar ialah sejauh mana calon berkenaan mampu menghubungkan parti dengan pengundi, mempertahankan rekod perkhidmatan serta meyakinkan rakyat mengenai hala tuju pentadbiran negeri.
BN memasuki gelanggang PRN Melaka dengan kedudukan sebagai parti yang memenangi 21 daripada 28 kerusi Dewan Undangan Negeri (DUN) pada pilihan raya 2021.
PH pula memperoleh lima kerusi, manakala PN memenangi dua kerusi. Rekod itu memberikan BN asas politik yang perlu dipertahankan, tetapi kemenangan terdahulu tidak menjamin sokongan sama akan berulang.
📍 3062 Taman Indah, Jalan Banggol, 17500 Tanah Merah, Kelantan
Pada pengumuman calon terbaharu, BN mengesahkan akan bertanding di 21 kerusi dengan mengekalkan Ketua Menteri, Datuk Seri Ab. Rauf Yusoh serta dua pemimpin utamanya yang lain.
Gabungan itu turut memperkenalkan lapan muka baharu, sementara tiga anggota Exco kerajaan negeri dan empat penyandang DUN tidak dicalonkan semula. Perubahan itu memperlihatkan usaha menyusun semula pasukan pilihan raya sambil mengekalkan sebahagian kepimpinan sedia ada.
Keputusan menggantikan sebahagian penyandang membawa dua kemungkinan yang perlu diperhatikan. Dari satu sudut, pembaharuan calon membuka ruang kepada pemimpin baharu untuk mengetengahkan idea, tenaga dan pendekatan berbeza.
Dari sudut lain, pertukaran calon juga memerlukan parti mengurus hubungan dengan penyokong penyandang lama supaya perubahan tersebut tidak menjejaskan kesepaduan jentera di peringkat akar umbi.
Dalam pilihan raya, nama besar dan jawatan dalam parti tidak semestinya menjadi ukuran mutlak penerimaan pengundi. Calon perlu membuktikan mereka memahami masalah penduduk, mudah ditemui, cekap menyampaikan aduan kepada pihak berkuasa serta mampu menjelaskan pencapaian kerajaan secara konkrit.
Bagi Ab. Rauf, PRN ini turut menjadi ujian terhadap kepimpinan kerajaan negeri yang diterajuinya. Pengundi bukan sahaja menilai keupayaan BN mempertahankan kerusi, tetapi juga meneliti mutu pentadbiran, pelaksanaan pembangunan, peluang pekerjaan, kos sara hidup dan keberkesanan penyelesaian masalah setempat.
Justeru, cabaran BN bukan semata-mata mempertahankan angka 21 kerusi yang dimenangi pada 2021. Parti itu perlu menunjukkan mandat terdahulu telah diterjemahkan kepada manfaat yang dapat dirasai rakyat. Tanpa penjelasan meyakinkan mengenai rekod pentadbiran, kelebihan sebagai kerajaan negeri tidak dengan sendirinya menamatkan persaingan.
Pakatan Harapan pula mengumumkan 21 calon bagi PRN Melaka melalui majlis yang disempurnakan Pengerusinya, Datuk Seri Anwar Ibrahim. Daripada jumlah itu, PKR diperuntukkan sembilan kerusi, DAP tujuh kerusi dan Amanah lima kerusi. Pengerusi PH Melaka, Datuk Seri Adly Zahari, mengetuai senarai calon gabungan berkenaan.
Pembahagian tersebut memperlihatkan usaha PH mengekalkan penyertaan ketiga-tiga parti komponennya dalam pertandingan di peringkat negeri. Namun, pengumuman itu turut meninggalkan tujuh kerusi yang tidak disenaraikan dalam pengumuman awal, iaitu Ayer Limau, Lendu, Taboh Naning, Sungai Udang, Pantai Kundor, Duyong dan Bemban.
Kekosongan dalam senarai awal itu perlu dibezakan daripada keputusan rasmi untuk tidak bertanding. Tanpa pengesahan lanjut mengenai status setiap kerusi, tidak wajar dibuat kesimpulan bahawa PH telah menyerahkan kawasan berkenaan kepada mana-mana parti lain.
Perkara itu penting kerana sebelum pengumuman calon, timbul perbincangan mengenai kemungkinan kerjasama pilihan raya antara PH dengan Bersatu. Bagaimanapun, perkembangan rundingan itu tidak menghasilkan kepastian yang boleh dianggap sebagai keputusan muktamad berdasarkan laporan tersedia ketika pengumuman calon berlangsung.
Bagi PH, persoalan utama ialah bagaimana gabungan itu mahu membina sokongan dalam keadaan hubungan politiknya dengan BN di peringkat negeri berbeza daripada kerjasama di peringkat Persekutuan.
Kerjasama dalam kerajaan pusat tidak semestinya bermakna kedua-dua pihak perlu bertanding sebagai satu pasukan dalam pilihan raya negeri. Pada masa sama, persaingan tersebut menuntut setiap gabungan menjelaskan pendirian dan tawaran masing-masing kepada rakyat.
PH juga perlu mengurus perbezaan kekuatan antara parti komponennya. Kawasan yang mempunyai sokongan kukuh terhadap DAP tidak semestinya memperlihatkan corak sokongan serupa terhadap PKR atau Amanah. Begitu juga calon yang mempunyai kedudukan dalam kepimpinan pusat tidak semestinya memperoleh penerimaan sama di semua kawasan.
Oleh itu, kejayaan PH tidak boleh dinilai melalui jumlah calon atau kemeriahan majlis pengumuman sahaja. Ukuran yang lebih bermakna ialah sejauh mana gabungan itu dapat menggerakkan penyokong, mengekalkan hubungan dengan pengundi pelbagai latar belakang dan menyampaikan tawaran pentadbiran yang jelas.
Adly, yang pernah mengetuai kerajaan negeri sebelum perubahan politik pada 2020, turut membawa pengalaman pentadbiran yang boleh menjadi sebahagian daripada perbahasan politik sepanjang kempen.
Bagaimanapun, pengalaman lalu perlu dinilai bersama keadaan semasa, prestasi calon di kawasan masing-masing dan keperluan pengundi yang mungkin berubah sejak pilihan raya terdahulu.
Perkembangan yang turut memberi warna kepada PRN Melaka ialah persetujuan pembahagian kerusi antara BN dengan PAS serta rakan strategiknya.
Pengerusi BN, Datuk Seri Ahmad Zahid Hamidi mengesahkan BN akan bertanding di 21 kerusi, manakala PAS dan rakan strategiknya diperuntukkan tujuh kerusi.
Pengumuman calon BN bersama PAS dan rakan strategiknya pada pentas yang sama mencerminkan usaha menyelaraskan penyertaan di semua 28 kerusi. Menurut Zahid, pembahagian itu dimuktamadkan melalui rundingan, dengan pembahagian kerusi dalam kalangan komponen BN mengambil kira jangkaan kemampuan parti untuk bersaing di kawasan masing-masing.
Namun, kerjasama BN-PAS itu perlu dibaca secara tepat. PAS ialah sebahagian daripada PN dalam susunan politik nasional yang diketahui umum, tetapi persetujuan pembahagian kerusi di Melaka ini melibatkan kerjasama pilihan raya secara khusus antara BN dengan PAS serta rakan strategiknya. Ia tidak bermakna semua parti dalam PN secara automatik berada dalam gabungan yang sama dengan BN.
Perbezaan tersebut penting kerana pengundi perlu mengetahui parti yang meletakkan calon, lambang yang digunakan dan bentuk kerjasama yang benar-benar dipersetujui. Dalam pilihan raya, kekeliruan mengenai identiti gabungan boleh menyukarkan pengundi memahami pendirian politik setiap calon.
Bagi PN, perkembangan ini membawa persoalan tentang ruang dan pendekatan yang akan digunakan oleh komponen gabungan itu dalam pertandingan di Melaka.
Persetujuan BN-PAS untuk membahagikan kerusi bermakna persaingan tidak boleh lagi dibaca hanya berdasarkan kedudukan BN, PH dan PN seperti pada 2021. Peranan PAS serta rakan strategiknya kini perlu diteliti berdasarkan kerusi yang diperuntukkan dan calon yang akhirnya disahkan.
Pada PRN 2021, PN memenangi dua kerusi. Rekod itu menjadi titik perbandingan sejarah, tetapi tidak memadai untuk menentukan kedudukan semasa gabungan tersebut. Keadaan politik, susunan kerjasama, calon dan isu yang menjadi perhatian pengundi telah berubah.
Persoalan yang lebih penting ialah sama ada parti-parti terlibat dapat menyelaraskan jentera, mengelakkan pertembungan sesama sendiri di kawasan yang telah dipersetujui dan memastikan calon mereka mempunyai sokongan akar umbi. Persetujuan di peringkat kepimpinan hanya menjadi asas; pelaksanaannya bergantung pada penerimaan ahli, penyokong dan pengundi setempat.
Dalam pilihan raya negeri, logo parti mempunyai nilai penting kerana menjadi lambang identiti dan kesinambungan politik. Namun, pengaruh calon tempatan juga tidak boleh diketepikan. Pengundi lazimnya mempunyai pertimbangan yang berkaitan dengan hubungan calon bersama masyarakat, rekod perkhidmatan, kemampuan menyelesaikan masalah serta kesungguhan mendengar keluhan penduduk.
Seseorang calon mungkin mempunyai kedudukan tinggi dalam parti, tetapi masih perlu membuktikan penerimaannya di kawasan yang ditandingi. Sebaliknya, calon yang tidak begitu dikenali di peringkat nasional mungkin mempunyai hubungan kukuh dengan masyarakat setempat. Perbezaan seperti ini menjadikan pemilihan calon satu keputusan strategik yang tidak boleh diukur hanya melalui status politik.
Keadaan itu juga menjelaskan mengapa keputusan menggugurkan penyandang atau mengetengahkan muka baharu sentiasa mendapat perhatian. Parti perlu mengimbangi keperluan pembaharuan dengan kesinambungan perkhidmatan. Penyandang yang digugurkan mungkin mempunyai rekod kerja tersendiri, sementara calon baharu pula memerlukan masa untuk membina keyakinan masyarakat.
Pada masa yang sama, calon daripada parti berbeza perlu menjelaskan apa yang akan mereka lakukan sekiranya diberi mandat. Janji mengenai pembangunan ekonomi, kemudahan awam, pengangkutan, perumahan, peluang pekerjaan dan kebajikan masyarakat perlu disertai cadangan yang munasabah serta penjelasan tentang cara pelaksanaannya.
Pengundi tidak seharusnya terikat pada pertukaran nama dan susunan gabungan semata-mata. Mereka perlu meneliti kesesuaian calon dengan keperluan kawasan, selain membandingkan tawaran setiap parti berdasarkan fakta yang boleh diperiksa.
Walaupun PRN Melaka hanya melibatkan 28 kerusi DUN, pertarungan ini tidak terpisah sepenuhnya daripada politik nasional. BN dan PH merupakan rakan dalam kerajaan Persekutuan, sementara persaingan mereka di Melaka membuka ruang kepada pengundi menilai prestasi kerajaan negeri dan hubungan antara parti yang membentuk kerajaan pusat.
Namun, keputusan pilihan raya negeri tidak wajar ditafsirkan secara automatik sebagai ukuran tunggal penerimaan terhadap kerajaan Persekutuan. Pengundi mungkin membuat pilihan berdasarkan isu setempat, prestasi calon, kepentingan ekonomi keluarga atau penilaian terhadap parti tertentu. Sebab itu, keputusan setiap kawasan perlu dibaca dalam konteksnya sendiri.
Bagi kerajaan negeri, isu pembangunan dan kesejahteraan rakyat menjadi antara perkara yang perlu dijawab sepanjang kempen. Pengundi mempunyai kepentingan langsung terhadap peluang pekerjaan, pendapatan isi rumah, kemudahan kesihatan, pendidikan, pengangkutan, kebersihan persekitaran dan keberkesanan perkhidmatan pihak berkuasa tempatan.
Parti pembangkang pula perlu menerangkan bagaimana cadangan mereka dapat dilaksanakan, termasuk dari segi keutamaan perbelanjaan dan keupayaan pentadbiran. Kritikan terhadap kerajaan sahaja tidak mencukupi jika tidak disertai pilihan penyelesaian yang jelas.
Di sinilah peranan manifesto dan penjelasan calon menjadi penting. Manifesto yang menyenaraikan banyak janji tidak semestinya menjawab persoalan utama pengundi jika tiada keutamaan, garis masa dan penerangan tentang mekanisme pelaksanaan. Begitu juga, rekod pentadbiran perlu dibentangkan dengan bukti yang membolehkan rakyat menilai pencapaian dan kelemahannya secara seimbang.
Suruhanjaya Pilihan Raya menetapkan 31 Oktober sebagai hari penamaan calon, 10 November bagi pengundian awal dan 14 November sebagai hari mengundi. Tempoh menuju penamaan calon menjadi fasa penting untuk memastikan semua parti menyelesaikan urusan pencalonan dan menjelaskan kedudukan mereka di setiap kawasan. (RTM, 21–22 Oktober 2026)
Pengumuman calon BN dan PH telah memberikan gambaran awal tentang pendekatan kedua-dua gabungan. Pembahagian 21 kerusi untuk BN serta tujuh kerusi untuk PAS dan rakan strategiknya pula memperlihatkan satu lagi perubahan penting dalam susunan pertandingan.
Walau bagaimanapun, senarai yang diumumkan belum dengan sendirinya menentukan corak sokongan pengundi. Penerimaan terhadap calon, kekuatan jentera, kejelasan tawaran politik dan isu yang mendominasi kempen masih perlu diperhatikan. Status setiap kerusi juga hanya dapat dinilai dengan lebih tepat setelah semua pencalonan dimuktamadkan.
PRN Melaka akhirnya bukan sekadar pertandingan untuk menentukan siapa memperoleh kerusi terbanyak. Ia turut menjadi medan untuk menguji hubungan antara parti, keberkesanan strategi pemilihan calon dan keupayaan setiap gabungan meyakinkan rakyat bahawa mereka memahami keperluan negeri.
BN perlu mempertahankan rekod pentadbirannya dan menjelaskan pembaharuan calon yang dibuat. PH pula perlu memperlihatkan bagaimana gabungan itu mahu membina sokongan dalam persaingan dengan rakan di peringkat Persekutuan. PAS dan rakan strategiknya pula perlu membuktikan bahawa pembahagian kerusi dapat diterjemahkan kepada penyelarasan jentera dan penyertaan yang berkesan.
Pada akhirnya, keputusan terletak pada pengundi Melaka. Mereka akan menentukan sama ada mahu mengekalkan pilihan terdahulu atau memberikan mandat berdasarkan penilaian terhadap calon, parti dan tawaran yang dikemukakan. Yang pasti, pengumuman calon hanyalah permulaan kepada proses yang lebih besar: usaha mendapatkan kepercayaan rakyat melalui rekod, dasar dan kesungguhan berkhidmat.
Telegram: Nasional Daily
Facebook: Nasional Daily
TikTok: NasionalDaily
Whatsapp: NasionalDaily.com
Iklan: admin@nasionaldaily.com / sales@nasionaldaily.com / 012-9222001